Temmuz 2015

 

Özet ve Değerlendirme

Temmuz’da Sİİ hafif yükselmiştir; ...’den ...’a. Yükseliş iktidar performansından ya da siyaset kurumunun işleyişinden değil, ağır şiddet ve sınır ötesi çekişme halindeki ülke idari-kurumsal kapasitesinin aktive edilmesinden, temel ittifaklarının ağır tavizlerle dönüştürülmesinden kaynaklanmaktadır. “Siyasi Şiddet” hariç tüm alt sektörler yükselmiştir. Kaideli-düzenli devlet ve düzenli ordu formasyonlu devlete dönüş, operatif devlet modundan çıkış, sancılı hatta endişe verici unsura dayalı, ancak değerli gelişmedendir.

Temel Meşruiyet ve Yönetim Normlarının Kararlılığı” alt sektör indeksi yükselmiştir. Başlıca sebebi; son yıllarda Türk siyasetini ağır zehirleyen MİT-Öcalan çözüm sürecinden çıkışın belirginleşmesidir. Çok sayıda ve türlü sıkıntıya yol açacağı kuvvetle muhtemel gelişmeye rağmen süreç, sivil toplumcu değerleri ve temel siyasi değerleri tahrip etmekteydi.  Kötü politika MİT-Öcalan çözüm sürecinden düzgün çıkılamamış, ABD ile IŞİD mutabakatı ve Kuzey Irak Kandil bombalamaları vasıta kılınmıştır.

Parlamento Desteği ve Yapısı” alt sektör indeksi yükselmiştir. Başlıca sebepleri, nispi pürüzsüz başkanlık seçimi, Hükümet teşkil gayretinin sürmesidir.

Hükümet Kurulum ve İşleyiş” alt sektör indeksi hafif yükselmiştir. Başlıca sebebi; Kabine temel işleviyle tam uyumsuz MİT-Öcalan çözüm süreci ve Suriye’de operatif devlet modlarından çıkışın netleşmesi, G. Doğu ve sınırda askerî bürokrasi güçlü desteğinin teminidir.

Siyasa Uygulama ve Yönetişim” alt sektör indeksi yükselmiştir. Başlıca sebepleri, siyasi sistemin bürokratik-kurumsal-dış politik ve ekonomik desteğinin güç kazanması ya da güç transferidir. Siyasi sistemin artan desteğinin başlıca tetikleyicisi; operatif devlet modundan ve PKK ile pazarlık sürecinden çıkılmasıdır.

Kurumlarla İlişkiler” alt sektör indeksi yükselmiştir.  Başlıca sebepleri; MİT-Öcalan çözüm sürecinden ve Suriye’de operatif devlet modlarından eşanlı çıkış, çıkışı somutlaştırmak bakımından sınır ötesi harekâtlardır.

Dış Politik Aktörlerle İlişkiler” alt sektör indeksi yükselmiştir. Başlıca sebebi IŞİD karşısında ABD ile mutabakat, Rusya ile Türk Akımı’nda direnç göstererek ABD ile Rusya yaptırımlarında paralelleşmektir.  TSK Ukrayna’da NATO tatbikatına iştirak etmiş, son derece kritiktir. IŞİD karşıtı mutabakat, Esad’ca da olumlanmış görünmektedir. ABD’li ve Türk diplomatlar, ABD-Türk askerî diplomatlar, elverişli şartlarda iki ülke ilişkilerini pek de sağlam ve ayrıca net olmayan biçimde düzletme gayretindedir.

Bürokratik Kapasite ve Tam Kullanımı” alt sektör indeksi yükselmiştir. Başlıca sebepleri; askerî ve diplomatik bürokrasinin ürettiği ittifak-destek kapasitesi, askerî bürokrasinin PKK ve IŞİD karşısında etkinliğini sergilemesidir.

“Siyasi Şiddet” alt sektör indeksi hacimli ölçüde düşmüştür. Başlıca sebebi PKK eylemsizliğinin sona ermesi, ölüm hedefli ağır eylemlere girişmesidir. IŞİD bombalaması ve sınır aşan saldırısı eklenmelidir.

“Ekonomik İstikrar Faktörleri” alt sektör indeksi yükselmiştir. Başlıca sebepleri, nispi düşük enflasyon, akaryakıt fiyat indirimleri, dışarıda emtia-petrol fiyat düşüşleri indeksi yukarı taşımıştır.

Temmuz’da siyasi istikrar yükselmiştir. Türk siyasi sistemi Haziran.2015’te tek başına iktidarı, Temmuz.2015’te ise ölüm formasyonlu şiddetsizlik ortamını kaybetmiştir. İkisi de sahtelik barındırmaktaydı. Eli kirli ve eli kanlı olanın dirençlilikleri, yanıltmamalıdır. Değerli ve işlevli gibi görünen ancak esasen öyle olmayanların yitimi, şimdinin endişe kaynağı, ileride tarihçinin tespit edeceği önemli kazançlardır. Teknik karşılığı politik düzeltme ve yeniden dengelenmedir.